Gra w zielone

Analiza i interpretacja wiersza Antoniego Słonimskiego „Gra w zielone”. Poznaj informacje o epoce międzywojnia i biografię poety w Wikipedii.

tekst interpretacja
Czy masz zielone? – Nigdy go nie zapominam…
A ty czy masz je? – Zawsze je na piersi noszę…
Wiem, jakie lubisz liście, zobacz tedy proszę.
Co dzień oto bez świeży w butonierkę wpinam.
W pierwszej strofie wsłuchujemy się w dialog dwojga osób. Rozmawiają o „zielonym”, pytają się o coś zielonego, czy każde z nich ma? To gra polegająca na tym, że trzeba mieć przy sobie coś zielonego pochodzącego ze świata natury, listek, trawę itp. Jedna z osób dialogu „zawsze” nosi listek na piersi, ponieważ wie, że jej przyjaciel, kolega, ukochany lubi liście i pokazuje mu swój listek. Z kolei w butonierkę wpina świeży bez.
Kochasz mnie jako wprzódy? Nicżeś nie zmieniona?
Nie zapomnisz mnie nigdy? – Nigdy nie zapomnę!
– Dziś o pamięć nie prosisz, oczy spuszczasz skromne
I chociaż nic nie mówisz, wiem… już gra skończona…
Okazuje się, iż owo „zielone” jest dowodem pamięci o ukochanym. Podmiot pyta o to, czy ona kocha go tak, jak dawniej, a ona odpowiada, iż owszem, nigdy go nie zapomni. On analizuje jej wzrok i dostrzega pewne zmiany. Domyśla się, iż ich gra właśnie kończy się, bo ona mówiąc do niego, nie patrzy mu prosto w oczy i nie domaga się, aby pamiętał o ich grze.
Lecz nie masz zielonego – wszak już dzisiaj pomnę,
Gdyś prosiła o pamięć, rzekłem: nie zapomnę…
I do końcam na piersiach nosił liść zielony.
On zauważa, że ona nie ma „zielonego”. Gdy jego prosiła o pamięć (w domyśle o miłość), on obiecywał, że „nie zapomni”. Od tamtej pory nosił listek na piersi dla niej.
Dzisiaj zbędny odpinam – zakład nasz skończony…
Owa gra osobliwa, w której bardziej bywa
Smutnym wygrywający niż ten, co przegrywa.
Tego dnia ów listek, który dla niej nosił, odpina. Ich gra się kończy. Podmiot z żalem przyznaje, iż gra w zielone to chyba jedyna gra, gdy wygrywający jest przegranym i nie ma z czego się cieszyć. Zwycięzca jest bardziej smutny niż ten, kto przegrywa.

Zadania do wykonania

Interpretacja

Dzięki poezji uczymy się nazywać świat, wzbogacając słownictwo i wrażliwość. Wyobraź sobie, że jesteś autorem tego wiersza i chcesz wyjaśnić kilka ważnych spraw. To będzie Twoje osobiste odczytanie ukrytych w tekście sensów.

  1. Używając pięciu zdań pojedynczych (z orzeczeniem czasownikowym) lub więcej, wyjaśnij: jaką ważną wiedzą chcesz się podzielić?
  2. Nazwij przedstawione doświadczenia, emocje i oceń czy mają pozytywny wpływ na człowieka?
  3. Które ze zdań, wersów (możesz zacytować) uważasz za najważniejsze i dlaczego?
  4. Napisz zdanie będące głównym przesłaniem całego wiersza. Przekształć je na slogan czy życiową maksymę, którą chętnie zapiszesz w swoim pamiętniku.
  5. Oceń, czy wiersz może się podobać? Uzasadnij stanowisko.
  6. Zobrazuj graficznie główną myśl za pomocą pracy plastycznej lub multimedialnej.
Budowa i gramatyka

Do czasów pojawienia się wiersza wolnego, utwory liryczne miały budowę regularną, rytmikę i rymy jak współczesne piosenki pop, rap, reggae i in. Nic w tym dziwnego, poezja pochodzi od pieśni i śpiewania.

  1. Określ gatunek liryki i wiersza.
  2. Zbadaj nastrój kolejnych części i całego dzieła.
  3. Wypisz pierwszy, trzeci, piąty wyraz z wiersza i określ, jakie to części mowy?
  4. Wypisz z wiersza pięć kolejnych orzeczeń czasownikowych i/lub złożonych. Z każdym ułóż po jednym zdaniu.

Budowa wiersza

Wiersz składa się z 4. strof po 4 wersy każdy. Słonimski użył 13-zgłoskowca z rymami żeńskimi okalającymi i sąsiednimi o rozkładzie: abba.

Grać w zielone to kochać ludzi i przyrodę

Do przemyślenia

Zielone, czyli warzywa w kuchni

Gra w zielone polegała na tym, że zakochani grający w tę grę, musieli zawsze mieć przy sobie coś zielonego – listek, źdźbło trawy lub tym podobne. Jeśli ktoś został przyłapany, że zapomniał o czymś zielonym, przegrywał. Wielu w ten sposób dawało sygnał partnerowi, że ich zainteresowanie „grą” – flirtem z tą drugą osobą – wygasło. Dlatego poeta konstatuje, dochodzi do wniosku, iż przegrywający mniej jest smutny od zwycięzcy.

Cóż to za zwycięstwo, gdy ukochana osoba daje sygnał, zapominając o zielonym listku, że już nie kocha? Gra w zielone „bez zobowiązań” polegała też na tym, iż osoba, która nie miała nic zielonego, dawała drugiej jakiegoś fanta, czyli jakąkolwiek rzecz (dawniej dawano fanty – ofiary – na cele charytatywne).

Dodatek

Zielony to kolor przyrody, ale ma też w języku polskim i inne zastosowania. W tabeli poniżej przykłady kontekstów, w jakich pojawia się znaczenie „zielony”.

kolor zielony w powiedzeniach z n a c z e n i e
Gra w zielone wiosenna gra: kto z grających nie ma przy sobie zielonego listka lub źdźbła trawy, daje fant
Mieć zielono w głowie być lekkomyślnym, niestatecznym, niepoważnym
Zielone warzywa niedojrzałe
Zielony człowiek nieświadomy, niedouczony, początkujący
Zielona szkoła zajęcia w roku szkolnym odbywające się podczas wyjazdu w atrakcyjne turystycznie miejsca, z reguły blisko natury w górach
Partia zielonych partie i stowarzyszenia polityczne programowo zajmujące się ochroną przyrody i ekologią
Pójść na zieloną trawkę stracić pracę, posadę
Posłać kogoś na zieloną trawkę pozbawić kogoś pracy, posady, stanowiska
Przechodzić przez zieloną granicę przechodzić nielegalnie przez granicę państwową, omijając straż graniczną, celników
Zielone palce palce ogrodnika, któremu wszystko, co zasadził, kwitnie i owocuje
Zielone sukno stół obrad, bilardowy, karciany
Zielony karnawał okres zabaw tanecznych między końcem Wielkanocy a początkiem wakacji
Zielony stolik gra w karty, w ruletkę
Zielone światło sygnał pierwszeństwa przejazdu, otwartej drogi, pozwolenia na start
Zielone potocznie o dolarach – pieniądzach
Czy wiersz Ci się podoba?
[ Razem: 0 Średnia: 0 ]

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *